كاربرد هاي سنجش از دور
از كاربردهاي علم نوین سنجش از دور یا Remote Sensing مي توان به استفاده از آن در هیدرولوژی و منابع آب و اکتشاف منابع آب زیر زمینی، نجوم ، اکتشاف منابع معدنی و نفت و گاز، تغذیه سيستم هاي اطلاعات مکانی یا جغرافیایی و سامانه های تصمیم یار یا DSS ها، اکتشاف مواد رادیو اکتیو،شيلات واستحصال آبزیان، زمين شناسي،ژئومرفولوژی، كارتوگرافي، تهیه نقشه های گوناگون توپوگرافی، پوشش و کاربری اراضی، شهرسازی و برنامه ریزی شهری، مطالعات زيست شناسي،خاکشناسی، مطالعات زيست محيطي،بررسی و منشا یابی آلودگیهای جوی و زمینی و دریایی،حیات وحش، هواشناسي، كشاورزي، جنگلداري، مدیریت و توسعه اراضي،نظامی و جاسوسی،راهنمایی و رانندگی،کنترل ترافیک و مدیریت حمل و نقل شهری وجاده ای، مدیریت بحران و حوادث غیر مترقبه،گیاهشناسی و ژئوبتانی، هیدروترمال و ژئوترمال ، باتیمتری یا عمق سنجی،جمعیت شناسی و جامعه شناسی، باستانشناسی، مکان یابی دفن پسماندهای هسته ای و زباله های شهری، بررسی تغیییرات دوره ای و دهها مورد دیگراشاره كرد.
استفاده سنجش از دور در مطالعات اكتشافي و منابع طبيعي و ساير موارد فوق الذکر از نظر دقت و هزينه و نيروي انساني نيز بسيار با صرفه تر بوده و خیلی سریعتر نیز انجام می گیرد.
در زمينه كاربردهاي داده هاي ماهواره ای به عنوان مثال به موارد زیر می توان اشاره نمود.
1.کاربرد های نظامی : مواردی چون امور شناسایی و جاسوسی چه به صورت فضایی و ماهواره ای و چه به صورت هوایی، تفتیش و آشکار سازی استتار ، تهیه طرحهای آفند و پدافند،طرح ریزی پروازها و شناسایی محل ریختن بمب و...
2.امور انتظامی: کنترل ترافیک ، مکانیابی گره های ترافیکی ، ارزیابی ظرفیت خیابانها برای اجرای طرح های ترافیکی، مکانیابی محل های جدید احداٍث پارکینگ و خیابانها، کنترل و مدیریت حمل و نقل جاده ای با GPS و...
3. مطالعه تغييرات دوره اي: برخي از پديده ها و عوارض سطح زمين در طي دوره زماني تغيير مي يابد. علت اين تغييرات مي تواند عوامل طبيعي مانند سيل، آتشفشان، زلزله، تغييرات آب و هوايي، يا عوامل مصنوعي مانند دخالت انسان در محيط زيست باشد. براي مثال تغيير سطح آب درياي خزر در طي يك دوره ۱۰ تا ۲۰ ساله، تغيير ميزان سطح پوشش و جنگلها درشمال كشور و تغيير پوشش گياهي نخل در جنوب كشور و ميزان آسيب آنها در دوران جنگ را مي توان با استفاده از داده هاي ماهواره اي با دقت بسيار زيادي مطالعه كرد.
۴.اکتشاف منابع : از داده های سنجش از دور می توان برای اکتشاف منابع معدنی ، عناصر رادیو اکتیو، نفت و گاز استفاده نمود.
5.مطالعات زمين شناسي و ژئومرفولوژی:با استفاده از داده هاي ماهواره اي مي توان مرزهاي بسياري از سازندهاي زمين شناسي را از يكديگر تفكيك كرد، گسله ها را مورد مطالعه قرار داد ونقشه هاي گوناگون زمين شناسي تهيه كرد. از جمله نقشه هاي زمين شناسي گوناگون كه با استفاده از داده هاي ماهواره اي مي توان تهيه كرد، نقشه گسله ها و شكستگي ها، نقشه سازندهاي سنگي مختلف، نقشه خاكشناسي و نقشه پتانسيل ذخاير تبخيري سطحي را ميتوان نام برد. افزون براين با توجه به گستره بسيار وسيع زير پوشش هر تصوير ماهواره اي، چنين تصاويري براي مطالعات كلان منطقه اي براي زمين شناسان بسيار مفيد است.
۶.شهرسازی و برنامه ریزی شهری : تشخیص CBD شهر و تحلیل رابطه آن با سایر بخشها و نحوه و مسیر پیشروی آن،تغذیه جی آی اس شهری،شناسایی بافت و ساخت شهری، تهیه نقشه های شهر برای ادره آن و اعمال قوانین شهری و جهت دهی مناسب به رشد شهر، مکانیابی دفن زباله های شهری،تهیه map cadastral ،ارزیابی تراکم و تراکم نسبی، اولویت بندی نوسازی، مکان یابی احداث فضاهای سبز و اماکن تفریحی جدید، تعیین حریم ها، مکانیابی مناطق مناسب برای توسعه شهر و ایجاد شهرکهای اقماری و...
۷.مطالعات کشاورزی و جنگلی: تشخيص و تمايزگونه هاي گياهي مختلف، محاسبه سطح زير كشت محصولات كشاورزي، مطالعه مناطق آسيب ديده كشاورزي براثركم آبي يا حمله آفتهاي مختلف به آنها از جمله مهمترين كاربردهاي داده هاي ماهواره اي است. تهيه تقشه جامع پوشش گياهي هر منطقه، تهيه نقشه آبراهه ها و ارتباط آنها با مناطق مستعدكشت و برآورد ميزان محصول زير كشت از كاربردهاي ديگر چنين اطلاعاتي است. لازم به ذكر است كه وزارت بازرگاني و كشاورزي كشور ايالات متحده آمريكا از ابتداي تكوين تكنولوژي سنجش از دور همه ساله محصول كشاورزي كشور آمريكا وتمام كشورهاي جهان را با استفاده ازتصاوير ماهواره اي برآورد مي كند تا براي برنامه ريزي بازار و توليد اطلاعات مفيد و لازم را بدست آورد. افزون بر اين مطالعه ميزان انهدام جنگلها و يا ميزان پيشرفت جنگل كاري از كاربردهاي ديگر اين تصاوير است.
۸.مطالعات هیدرولوژیکی : مطالعه آبهاي سطحي منطقه و تهيه نقشه آبراهه ها، بررسي تغيير مسير رودخانه ها بر اثر عوامل طبيعي يا مصنوعي، تخمين ميزان آب سطحي هر منطقه،کشف منابع آبهای زیر زمینی از جمله جالبترين كاربرد داده هاي ماهواره اي است.كشور ما از جمله كشورهايي است كه با وجود داشتن منابع آبهاي سطحي در بسياري مناطق از مشكل كم آبي رنج مي برد، كه استفاده از تكنولوژي نوين وبه دست آوردن اطلاعات دقيق مي تواند راهگشاي استفاده بهتر ازمنابع آب كشور باشد.
۹.مطالعات دریایی و اقیانوسی: از تكنولوژي سنجش از دور بخصوص در چند زمينه مهم كاربردهاي دريايي مي توان استفاده كرد كه ازآن جمله مطالعات دوره هاي پيشروي و پسروي كرانه دريا؛ مطالعات عمومي ويژگيها و خصوصيات توده هاي آبي مثل نقشه دماي سطح و رنگ آب و نقشه تراكم ميزان كلروفيل و پلانكتون و مطالعات مربوط به تأثير ساير پديده ها بر دريا، از جمله وضعيت حركت وتندي امواج دريا و غيره هستند. تابحال سنجنده ها و ماهواره هاي مخصوصي فقط براي مطالعات درياها و اقيانوسها طراحي وساخته شده است. مهمترين اين ماهواره هاعبارتند از ماهواره “ موس” ژاپن وماهواره “ سي ست” آمريكا.
۱۰.مطالعات بلایای طبیعی و مدیریت بحران:امروزه برآورد ميزان خسارت ناشي از بلاياي طبيعي از قبيل سيل، زلزله، آتشفشان، طوفان وغيره با استفاده از داده هاي ماهواره اي بسيار متداول است. تعيين راهبرد مناسب براي جلوگيري وكاهش خسارت بلاياي طبيعي از جمله ديگر كاربردهاي داده هاي ماهواره اي است.
ده ی اتومبیل تهیه می شود که با نوعی پلی اتیلن ترکیب و طی مراحل خاصی تولید می شود. به کار گیری این لوله ها در آبیاری از لحاظ زیست محیطی بسیار حائز اهمیت است و نیز طرح آبیاری را کاملا اقتصادی خواهد کرد. به طور کلی لوله ی تراوا نوعی شلنگ لاستیکی اسفنجی است که علاوه بر مزایایی چون بالاترین صرفه جویی آب، ایمنی سیستم از انواع آسیب ها، گرما، سرما، سرقت و دست و پاگیر نبودن (به دلیل نصب زیر سطحی) دوام زیاد و ... بسیار ارزان و اقتصادی نیز می باشد. لوله های تراوا در منطقه ی ریشه، زیر زمین نصب می شوند و از بدنه ی لوله ها آب به شکل رطوبت به بیرون تراوش می کند (آبیاری موضعی و آرام). به عبارتی رطوبت مستقیما در اختیار ریشه قرار می گیرد که به دلیل نصب زیر سطحی لوله ها، معضل تبخیر آب از سطح ، به حداقل می رسد و از طرفی به سهولت می توان از طریق لوله ها کود و سم های محلول در آب را مستقیما به ریشه ی گیاه رساند و در نتیجه علاوه بر اینکه راندمان کوددهی و سم پاشی را تا دو برابر افزایش می دهد، هزینه ی کارگر نیز کاهش می یابد و از همه مهمتر آلودگی محیط زیست هم به حداقل می رسد.
ی به حرکت در آوردن اتومبیل هاست. اما در مقابل، آب پدیده ای است که آن را هیچ جانشینی نیست و کمبود و کاستی آن در هر نقطه از جهان به معنا و مفهوم یک فاجعه ی انسانی است و از همه خطرناک تر اینکه منابع مهم آب در جهان در اختیار بخش خصوصی قرار گرفته و بخش خصوصی هم برای سود و منفعت عمل می کند، و اینجاست که فاجعه آغاز می شود. منطقه ای در آلاسکا وجود دارد که نام آن سیتکا می باشد. این منطقه جایگاه برخی از خارق العاده ترین دریاچه های آبی شیرین جهان است و این دریاچه ها به نوبه ی خود دارای منابع عظیم آب هستند، آن هم به طریقی که نیاز به هیچگونه تصفیه ای ندارند. حال این منطقه خود تنها ده هزار نفر را به عنوان جمعیت درون خود جای داده است و منابع آبی، که در این منطقه وجود دارد در واقع میلیون ها برابر بیشتر از نیازهای منطقه ای است. در نتیجه همه ساله ۲۵ میلیارد لیتر آب به هدر می رود. اما طی چند ماه آینده درباره ی این نقیصه یک راه حل به اجرا گذاشته می شود، به این ترتیب که در حدود ۳۲۰ میلیون لیتر از آب یکی از دریاچه های منطقه ای که "دریاچه ی آبی" نام دارد، در داخل تانکرهای عظیمی که معمولا برای حمل و نقل نفت از آنها استفاده می شود، به مکانی حمل خواهد شد که مومبایی نام دارد. در این مکان یک کارخانه ی عظیم تولید آب آشامیدنی در بطری های کوچک و بزرگ قرار دارد که در نتیجه آب آلاسکا مستقیما و بدون هیچگونه عملیات تصفیه تبدیل به آب آشامیدنی برای فروش می شود.